درمان دیابت با گیاهان دارویی

درمان دیابت با گیاهان دارویی

درمان دیابت با گیاهان دارویی

دیابت نوعی بیماری مزمن است که قند خون و سطوح انسولین در بدن را تحت تأثیر قرار می‌دهد. درمان این بیماری معمولاً برخی استراتژی‌های سبکِ زندگی و گاهی اوقات مصرف دارو را شامل می‌شود. بااین‌حال، روش‌های درمانی سنتی نظیر گیاهان دارویی و مکمل‌های طبیعی نیز ممکن است به درمان دیابت کمک کنند. در این مقاله به بررسی درمان دیابت با گیاهان دارویی می‌پردازیم.

این مقاله در زبان اصلی توسط دکتر Debra Rose Wilson، متخصص سلامتی، بررسی و تائید شده است.

با بروز بیماری دیابت، بدن یا دیگر مقدارِ کافی انسولین تولید نمی‌کند، یا انسولینی را تولید می‌کند که خود نمی‌تواند به‌خوبی از آن بهره ببرد.

گیاهان دارویی و مکمل‌ها دیابت را درمان نمی‌کنند و نمی‌توانند به‌‌خودیِ‌خود یک روش درمانی باشند، اما برخی از این گیاهان در صورت ترکیب شدن با روش‌های درمانی مرسوم، ممکن است علائم بیماری را کاهش داده و همچنین خطر بروز عوارض جانبی را کمتر کنند.

درمان دیابت با گیاهان دارویی

در ادامه هفت مورد گیاه و مکمل طبیعی که ممکن است به بهبود دیابت نوع 2 کمک کنند را معرفی خواهیم کرد.

آلوئه‌ورا

آلوئه‌ورا گیاهی رایج است و مصارف مختلفِ فراوانی دارد. بسیار از مردم از خواص آلوئه‌ورا برای پوست آگاه هستند، اما ممکن است این گیاه فواید دیگری نیز داشته باشد؛ ازجمله کاهشِ سرعتِ پیشرفتِ دیابت نوع 2.

یک بررسیِ منتشر شده در سال 2013، به مطالعۀ مصرفِ آلوئه‌ورا برای درمان علائم دیابت در موش‌ها پرداخت. یافته‌های این بررسی نشان می‌دهند که آلوئه‌ورا ممکن است به محافظت از سلول‌های بتا و ترمیم آن‌ها در لوزالمعده، که تولیدکننده‌های انسولین هستند، کمک کند. محققان باور دارند که این خاصیت احتمالاً ناشی از اثرات آنتی‌اکسیدانی آلوئه‌ورا است.

محققان این مطالعه برای تائید این اثرات، انجام پژوهش‌های بیشتر دربارۀ آلوئه‌ورا و عصاره‌های آن را توصیه کردند.

روش‌های مصرف آلوئه‌ورا:

  • اضافه کردن آب آلوئه‌ورا به نوشیدنی یا اسموتی
  • مصرف کپسول‌های مکمل که حاوی آلوئه‌ورا هستند

هرگز محصولات پوستی حاوی آلوئه‌ورا را به‌عنوان خوراکی مصرف نکنید.

برای خرید عرق آلوئه ورا به این صفحه مراجعه کنید.

دارچین

دارچین ادویه‌ای خوشبو است که از پوستۀ درختِ دارچین تهیه می‌شود. این ادویه ترکیبی محبوب در شیرینی‌ها، نان‌ها و سایر مواد غذایی است.

طعمِ دارچین به‌گونه‌ای است که می‌تواند بدون هیچ شکری، باعث شیرین شدن غذا یا نوشیدنی شود. به همین دلیل، این ادویه در میان افرادی که دیابت نوع 2 دارند محبوب است. البته امکان دارد دارچین فواید دیگری هم داشته باشد.

یافته‌های یک بررسی بر روی مطالعاتِ انسانی در سال 2010 نشان می‌دهد که دارچین ممکن است سطوح مواد زیر را بهبود دهد:

  • گلوکز
  • انسولین و میزانِ حساسیت به انسولین
  • لیپیدها یا چربی‌های موجود در خون
  • وضعیت آنتی‌اکسیدانی بدن
  • فشارخون
  • تودۀ بدونِ چربیِ بدن
  • هضم

در بررسی دیگری که در سال 2013 منتشر شد، محققان نتیجه‌گیری کردند که مصرف دارچین ممکن است به موارد زیر ختم گردد:

  • کاهش سطوح گلوکز خون در حالت ناشتا
  • کاهش کلسترول کل و کلسترول بد (LDL)
  • افزایش سطوح کلسترول خوب (HDL)
  • کاهش تری‌گلیسریدها یا چربیِ خون
  • افزایش حساسیت به انسولین

به نظر می‌رسد که دارچین اثر قابل‌توجهی بر هموگلوبین A1C ندارد. آزمایش A1C روش استاندارد برای تشخیص دیابت و نظارت داشتن بر این بیماری است.

درهرصورت، لیپیدها، کلسترول و حساسیت به انسولین همگی از نشانگرهای مهم در افراد مبتلا به دیابت هستند.

در هر دو بررسی، محققان اشاره کرده‌اند که نتایج مطالعات ممکن است به موارد زیر وابسته باشند:

  • نوع دارچین؛ اینکه نوع مورد نظر چه میزان ترکیبات فعال دارد
  • میزان یا دوزِ مصرفی
  • واکنش شخص مصرف‌کننده به دارچین
  • سایر داروهایی که شخص مورد نظر مصرف می‌کند

اغلب مطالعات انجام‌شده در این زمینه بر روی انسان‌ها نبوده‌اند؛ درنتیجه، دربارۀ اثرگذاری دارچین بر روی انسان‌ها – ازجمله عوارض جانبی احتمالی – با فقدان شواهد کافی مواجه هستیم. به‌منظور تائید بی‌خطر بودن دارچین و اثرات آن در برنامه‌های درمانی، دانشمندان باید پژوهش‌های بیشتری را در این زمینه انجام دهند.

راه‌های مصرف دارچین:

  • استفاده در پخت‌وپز و غذاهای گوناگون
  • استفاده در چای‌ها
  • استفاده به‌عنوان مکمل غذایی

اگر قصدِ مصرفِ مکمل دارچین دارید، باید ابتدا با پزشک خود دراین‌باره مشورت کنید.

خیار چنبر تلخ

خیار چنبر تلخ (نام علمی: Momordica charantia) نوعی غذای دارویی است. متخصصین طی سنتیِ چین و طب هندی قرن‌هاست که از خیار چنبر تلخ استفاده می‌کنند. می‌توانید این میوه را پخته و در غذاهای فراوانی استفاده کنید. برخی از دانشمندان به بررسی مصارف داروییِ احتمالیِ این میوه پرداخته‌اند.

برخی شواهد نشان می‌دهند که خیار چنبر تلخ ممکن است به کاهش علائم دیابت کمک کند. یک بررسی نشان می‌دهد که مردم، بسیاری از قسمت‌های این گیاه را به منظور درمان دیابت با گیاهان دارویی استفاده می‌کنند.

پژوهش‌ها نشان داده‌اند که مصرف خیار چنبر تلخ در شکل‌های زیر می‌تواند به کاهش سطوح قند خون در برخی از مردم بیانجامد:

  • دانه‌ها
  • پالپ سبزی ترکیبی
  • آب خیار چنبر تلخ
  • مکمل

خوردن یا نوشیدن خیار چنبر تلخ ممکن است خوشایند نباشد. اگر علاقه‌ای به طعم این میوه ندارید، می‌توانید از مکمل آن استفاده کنید.

شواهد کافی وجود ندارند که نشان دهند می‌توان خیار چنبر تلخ را جایگزین انسولین یا داروهای دیابت کرد. بااین‌حال، این میوه ممکن است کمک کند تا افراد دیابتی کمتر به داروها وابسته باشند، یا بتوانند دوز مصرفی دارو را کاهش دهند.

خار مریم

در روزگار باستان، مردم از خار مریم برای درمان بیماری‌های مختلف استفاده می‌کرده‌اند؛ به‌ویژه به‌عنوان معجونی برای کبد.

سيليمارين ترکیبی است که خواص آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی دارد. این ترکیب به‌صورت عصاره از خار مریم تهیه می‌شود و توجه بسیاری از دانشمندان را به خود جلب کرده است. خواص سیلیمارین ممکن است خار مریم را به یک گیاه دارویی مفید برای افراد مبتلا به دیابت تبدیل کند.

بسیاری از مطالعات انجام شده بر سیلیمارین نویدبخش هستند، اما با توجه به نتایج یک بررسی در سال 2016، پژوهش‌های انجام شده در این زمینه به‌اندازه‌ای قدرتمند نیستند که بتوان با استناد بر آن‌ها، خار مریم یا عصارۀ آن را برای درمان دیابت با گیاهان دارویی توصیه کرد.

به نظر می‌رسد که هیچ گزارشی مبنی بر عوارض جانبی قابل‌توجهِ خار مریم وجود ندارد و بسیاری از مردم این گیاه را به‌عنوان مکمل مصرف می‌کنند. بااین‌حال، بهترین کار این است که قبل از شروع مصرف هرگونه مکمل، با پزشکتان مشورت کنید.

برای خرید عرق خار مریم به این صفحه مراجعه کنید.

شنبلیله

شنبلیله نوعی دانۀ گیاهی است که شاید به کاهش سطوح قند خون کمک کند.

دانه‌های شنبلیله حاوی فیبر و مواد شیمیایی هستند که به کاهش سرعت هضمِ کربوهیدرات‌ها و قند در بدن کمک می‌کنند.

همچنین شواهدی وجود دارند که نشان می‌دهند این دانه‌ها ممکن است در به تأخیر انداختن یا پیشگیری کردن از آغازِ بیماری دیابت نوع 2 مؤثر باشند.

یافته‌های یک تحقیق 3ساله که در سال 2015 منتشر شده است نشان می‌دهد که افرادی که پیش‌دیابت داشته‌اند، با مصرف پودرِ دانه‌های شنبلیله، کمتر در خطر ابتلا به دیابت نوع 2 بوده‌اند.

محققان نتیجه‌گیری کردند که مصرف این دانه‌ها به موارد زیر انجامیده است:

  • افزایش سطوح انسولین در بدن که به کاهش قند خون منجر شده است
  • کاهش سطوح کلسترول

این مطالعه 66 فرد مبتلا به دیابت را بررسی کرد که روزانه 5 گرم دانۀ شنبلیله را دومرتبه و قبل از وعده‌های غذایی میل می‌کردند. همچنین از 74 فرد به‌عنوان گروه کنترل استفاده شد.

راه‌های مصرف شنبلیله:

  • اضافه کردن شنبلیله به برخی غذاها
  • اضافه کردن به آب گرم
  • آسیاب کردن و تبدیل آن به پودر
  • مصرف آن به‌عنوان کپسول مکمل

گیمنما

گیمنما (نام علمی: Gymnema sylvestre) نوعی گیاه دارویی و بومیِ کشور هند است. نام این گیاه به معنی «نابودکنندۀ قند» است.

یک بررسی در سال 2013 نشان می‌دهد که افراد دارای دیابت نوع 1 و نوع 2، با مصرف گیمنما، نشانه‌های بهبودی قابل‌توجهی را از خود نشان دادند.

در افرادی که دیابت نوع 1 داشتند و به مدت 18 ماه عصارۀ برگ‌های این گیاه را مصرف کردند، در مقایسه با گروهی که فقط انسولین دریافت می‌کردند، سطوح قند خون ناشتا به‌طور قابل‌توجهی کاهش داشت.

سایر آزمایش‌های انجام شده بر روی گیمنما نشان می‌دهند که افراد دارای دیابت نوع 2، در دوره‌های مختلف، واکنش خوبی به برگ و عصارۀ این گیاه داشته‌اند.

برخی از افراد موارد زیر را تجربه کردند:

  • کاهش سطوح قند خون
  • افزایش سطوح انسولین

استفاده از برگِ آسیاب‌شده یا عصارۀ برگ گیمنما ممکن است مفید باشد. اما همان‌طور که بالاتر اشاره شد، قبل از مصرف هرگونه مکمل یا گیاه دارویی باید با پزشکتان مشورت کنید.

زنجبیل

هزاران سال است که مردم از زنجبیل در انواع طب سنتی استفاده می‌کنند.

مردم معمولاً زنجبیل را برای کمک به درمان مشکلات گوارشی و التهابی مصرف می‌کنند.

بااین‌حال، یک بررسی در سال 2015 نشان داد که این گیاه دارویی ممکن است به درمان دیابت نیز کمک کند. نتایج این بررسی نشان می‌دهند که زنجبیل سطوح قند خون را کاهش می‌دهد، اما بر روی سطوح انسولین در خون اثری نمی‌گذارد.

با توجه به این نتایج، محققان این بررسی گفته‌اند که زنجبیل ممکن است مقاومت به انسولین در بدن افرادی که دیابت نوع 2 دارند را کاهش دهد.

بااین‌حال، محققان دربارۀ نحوۀ عملکرد زنجبیل اطمینان نداشتند و برای تائید این یافته‌ها خواهانِ پژوهش‌های بیشتری شدند.

روش‌های مصرف زنجبیل:

  • اضافه کردن زنجبیل آسیاب یا خرد‌شده، یا ریشۀ زنجبیل تازه به غذاهای خام یا پخته
  • دَم کردن زنجبیل در چای
  • استفاده به‌عنوان کپسول مکمل

برای خرید پودر زنجبیل به این صفحه مراجعه کنید.

ملاحظات برای افراد مبتلا به دیابت

قبل از مصرف هرگونه گیاه دارویی یا مکمل، حتماً ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.

ممکن است پزشکتان دوز پایینی را تجویز کرده و به‌طور تدریجی و تا زمانی که دوزِ مطلوب مشخص گردد، دوز را افزایش دهد.

برخی از گیاهان دارویی با سایر داروهایی که اثرگذاری مشابهی دارند، مانند رقیق‌کننده‌های خون و داروهای فشارخون بالا، تداخل ایجاد می‌کنند. بسیار مهم است که قبل از شروع مصرف یک مکمل جدید، از این تداخلات آگاهی داشته باشید.

همچنین باید حتماً گیاهان دارویی و مکمل‌ها را از یک منبع معتبر و باکیفیت تهیه ‌کنید.

سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) نظارتی بر گیاهان دارویی و مکمل‌ها ندارد؛ بنابراین ممکن است محصولات حاوی گیاهان دارویی و ترکیبات مختلف، دوزهای مصرفی نادرست، یا آلودگی (مثلاً آفت‌کش) باشند.

گیاهان دارویی و مکمل‌ها درواقع گزینه‌های درمانی مکمل هستند و نباید جایگزین داروها گردند.

منابع:

Seven herbs and supplements for type 2 diabetes – https://www.medicalnewstoday.com/articles/317051.php

Abo-Youssef, A. M. H., & Messiha, B. A. S. (2013). Beneficial effects of aloe vera in treatment of diabetes: Comparative in vivo and in vitro studies. http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1110093112000117

Allen, R. W., et al. (2013). Cinnamon use in type 2 diabetes: An updated systematic review and meta-analysis. http://www.annfammed.org/content/11/5/452.full

Daily, J. W., et al. (2015). Efficacy of ginger for treating type 2 diabetes: A systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2352618115000086

Gaddam, A., et al. (2015). Role of fenugreek in the prevention of type 2 diabetes mellitus in prediabetes. https://jdmdonline.biomedcentral.com/articles/10.1186/s40200-015-0208-4

Ghorbani, A. (2013). Best herbs for managing diabetes: A review of clinical studies. http://www.scielo.br/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S1984-82502013000300003

Qin, B., et al. (2010). Cinnamon: Potential role in the prevention of insulin resistance, metabolic syndrome, and type 2 diabetes. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2901047/

Voroneanu, L., et al. (2016). Silymarin in type 2 diabetes mellitus: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials.https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4908257/

پیگیری سفارش
لیست مقایسه